【เทคนิคการแปลภาษาญี่ปุ่น】 วันนี้ผมจะมาวิเคราะห์และนำเสนอเทคนิคการแปลมุกเล่นคำภาษาญี่ปุ่นครับ ก่อนอื่น พิจารณาประโยคต่อไปนี้ |　茉子「なるほど。先ほどの情事 ……あ、いえ、事情は把握しました」 |　Mako "naruhodo. sakihodo no jouji ......a, ie, jijou wa haaku shimashita" จะเห็นได้ว่าผู้พูดจงใจพูดคำว่า 情事 (jouji) กับ 事情 (jijou) สลับกัน 情事 (じょうじ; jouji) หมายถึง เรื่องความสัมพันธ์เชิงชู้สาว 事情 (じじょう; jijou) หมายถึง สภาพหรือสถานการณ์ ......... ในเวอร์ชั่นภาษาอังกฤษ ประโยคข้างต้นแปลว่า |　Mako: "Ah, of course. Now I understand what your affair, er, I mean that state of affairs was all about now." ผู้แปลเลือกใช้คำว่า 'affair' ที่มีสองความหมาย และบังเอิญว่าสองความหมายนั้นตรงกับคำว่า 情事 (jouji) และ 事情 (jijou) พอดี affair คำแรกหมายถึงความสัมพันธ์เชิงชู้สาว ส่วน affair คำหลัง (state of affairs) หมายถึงสภาพหรือสถานการณ์ ผู้อ่านภาษาอังกฤษที่ไม่มีความรู้ภาษาญี่ปุ่นเลยแม้แต่น้อยก็สามารถรับรู้ได้ว่าประโยคข้างต้นเป็นการเล่นมุกทางด้านภาษา ดังนั้นบทแปลนี้จึงถือเป็นบทแปลที่ดี ......... กลับมาที่ภาษาไทย หลักการแปลมุกเล่นคำทางด้านภาษาคือ "พยายามแปลงมุกให้ผู้อ่านชาวไทยรับรู้ได้เพื่อคงอรรถรสไว้ หากไม่ได้จริงๆ ค่อยทำเชิงอรรถอธิบายขยายความ" การใส่เครื่องหมายดอกจันกำกับเพื่ออธิบายมุกตลกเป็นวิธีที่ง่ายที่สุดสำหรับนักแปล และไม่ถือว่าผิดแต่อย่างใด เพราะบางมุกตลกไม่สามารถแปลงมุกได้ เนื่องจากข้อจำกัดทางด้านภาษา แต่ประโยคข้างต้น เราสามารถแปลงมุกเป็นภาษาไทยได้ เพียงแค่ปรับบทแปลเล็กน้อย |　มาโกะ: "งั้นเอง ตอนนี้ฉันเข้าใจเรื่องฉาว...... อ๊ะ ไม่สิ เรื่องราวที่เกิดขึ้นแล้วค่ะ" ———————————— ภาพจากเกม Senren＊Banka (千恋＊万花)